Syntagionline Αίτηση

Ορμονική αντισύλληψη όταν έχετε πίεση, διαβήτη ή αυξημένο βάρος

Η υψηλή αρτηριακή πίεση, ο διαβήτης, το αυξημένο βάρος και το κάπνισμα αλλάζουν τον κίνδυνο θρόμβωσης με τα συνδυασμένα ορμονικά αντισυλληπτικά. Εδώ βλέπετε τι αναφέρουν οι εγκεκριμένες πληροφορίες προϊόντος για αυτούς τους παράγοντες, τι ρωτά ο γιατρός πριν από την έναρξη ή τη συνέχιση μιας μεθόδου και πότε ζητά μέτρηση της πίεσης ή εξέταση από κοντά.

Τι καλύπτει η αξιολόγηση για αντισύλληψη

Η αξιολόγηση αφορά ορμονική αντισύλληψη σε μορφή χαπιού, διαδερμικού εμπλάστρου ή κολπικού δακτυλίου, για έναρξη ή για συνέχιση μιας μεθόδου που ήδη χρησιμοποιείτε. Συμπληρώνετε ιατρικό ερωτηματολόγιο και ο γιατρός αποφασίζει αν η μέθοδος ταιριάζει σε εσάς, αν χρειάζεται αλλαγή ή αν πρέπει πρώτα να εξεταστείτε από κοντά. Ο γιατρός αξιολογεί γραπτώς το ιατρικό ερωτηματολόγιό σας, χωρίς βιντεοκλήση και χωρίς τηλεφωνική συνομιλία.

Σπιράλ (ενδομήτρια συσκευή) και εμφύτευμα δεν αξιολογούνται εδώ, αφού τα τοποθετεί επί τόπου επαγγελματίας υγείας. Το χάπι της επόμενης μέρας επίσης δεν ανήκει στις υπηρεσίες μας.

Από πού προέρχονται τα στοιχεία αυτής της σελίδας

Τα στοιχεία για τους κινδύνους προέρχονται από την ελληνική Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος (ΠΧΠ) ενός διαδερμικού εμπλάστρου με νορελγεστρομίνη και αιθινυλοιστραδιόλη, που έχει εγκριθεί κεντρικά στην ΕΕ και δημοσιεύεται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (EMA). Οι παράγραφοι 4.3 και 4.4 περιγράφουν κινδύνους των συνδυασμένων ορμονικών αντισυλληπτικών ως ομάδας. Κάθε χάπι ή δακτύλιος έχει τη δική του ΠΧΠ, και σε αυτήν ελέγχει ο γιατρός τις λεπτομέρειες για το σκεύασμα που σας αφορά.

Η ΠΧΠ εξηγεί ότι, όταν μια γυναίκα έχει περισσότερους από έναν παράγοντες κινδύνου, η αύξηση του κινδύνου μπορεί να είναι μεγαλύτερη από το άθροισμα των επιμέρους παραγόντων, και ότι συνδυασμένο αντισυλληπτικό δεν πρέπει να συνταγογραφείται όταν η ισορροπία οφέλους και κινδύνου κρίνεται αρνητική (παράγραφος 4.4). Γι' αυτό ο γιατρός κοιτάζει το σύνολο και όχι μόνο έναν παράγοντα.

Υψηλή αρτηριακή πίεση

Η υπέρταση αναφέρεται στην ΠΧΠ ως παράγοντας κινδύνου για αρτηριακή θρομβοεμβολή, δηλαδή για έμφραγμα ή αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, και η σοβαρή υπέρταση περιλαμβάνεται στις αντενδείξεις (παράγραφος 4.3). Η ίδια ΠΧΠ σημειώνει ότι μικρές αυξήσεις της πίεσης έχουν αναφερθεί σε πολλές χρήστριες ορμονικών αντισυλληπτικών, ενώ οι κλινικά σημαντικές αυξήσεις είναι σπάνιες.

Αν σε γυναίκα με προϋπάρχουσα υπέρταση οι τιμές μένουν σταθερά αυξημένες παρά την αντιυπερτασική αγωγή, η ΠΧΠ προβλέπει διακοπή του συνδυασμένου αντισυλληπτικού· αν η αγωγή φέρει την πίεση σε φυσιολογικά επίπεδα, η χρήση μπορεί να συνεχιστεί (παράγραφος 4.4). Πριν από την έναρξη ή την επανέναρξη η ΠΧΠ ζητά μέτρηση της πίεσης. Για τον λόγο αυτό ο γιατρός ίσως θελήσει να δει μια πρόσφατη τιμή της πίεσής σας και να μάθει ποια φάρμακα παίρνετε για την υπέρταση. Για αυτά δείτε τη σελίδα για την πίεση και τη χοληστερίνη.

Διαβήτης

Στις αντενδείξεις της παραγράφου 4.3 περιλαμβάνεται ο σακχαρώδης διαβήτης με αγγειακά συμπτώματα, ως σοβαρός παράγοντας κινδύνου για αρτηριακή θρομβοεμβολή. Στην παράγραφο 4.4 ο διαβήτης αναφέρεται μεταξύ των καταστάσεων που συσχετίζονται με ανεπιθύμητα αγγειακά συμβάντα.

Η ίδια παράγραφος αναφέρει ότι τα συνδυασμένα αντισυλληπτικά μπορεί να επηρεάσουν την αντίσταση στην ινσουλίνη και την ανοχή στη γλυκόζη, χωρίς όμως στοιχεία που να επιβάλλουν αλλαγή της αγωγής του διαβήτη· οι χρήστριες με διαβήτη πρέπει να παρακολουθούνται στενά, ιδίως στην αρχή. Στο ερωτηματολόγιο να αναφέρετε τον τύπο του διαβήτη, πόσο καιρό τον έχετε, τα φάρμακα που λαμβάνετε και αν σας έχουν διαγνωστεί επιπλοκές του. Ο γιατρός μπορεί να ζητήσει πρόσφατες εξετάσεις πριν αποφασίσει.

Αυξημένο βάρος

Η παχυσαρκία, με δείκτη μάζας σώματος (ΔΜΣ) πάνω από 30 kg/m², είναι στην ΠΧΠ παράγοντας κινδύνου τόσο για φλεβική όσο και για αρτηριακή θρομβοεμβολή, και ο κίνδυνος αυξάνει σημαντικά όσο αυξάνει ο ΔΜΣ. Η ΠΧΠ τονίζει ότι αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία όταν υπάρχουν και άλλοι παράγοντες κινδύνου (παράγραφος 4.4).

Ειδικά για το διαδερμικό έμπλαστρο, η ίδια παράγραφος σημειώνει ότι η αντισυλληπτική του δράση μπορεί να είναι μειωμένη όταν το σωματικό βάρος φτάνει τα 90 kg ή τα ξεπερνά. Γι' αυτό ο γιατρός χρειάζεται να ξέρει το βάρος σας και, ανάλογα, μπορεί να προτείνει άλλη μορφή αντισύλληψης.

Φάρμακα για την απώλεια βάρους και αντισύλληψη

Αν λαμβάνετε ή σκοπεύετε να ξεκινήσετε φάρμακο για την απώλεια βάρους, να το αναφέρετε. Η ΠΧΠ της τιρζεπατίδης περιγράφει μελέτη στην οποία μία εφάπαξ δόση 5 mg μείωσε τη μέγιστη συγκέντρωση και τη συνολική έκθεση σε ένα συνδυασμένο από του στόματος αντισυλληπτικό· η μείωση μετά από εφάπαξ δόση δεν θεωρείται κλινικά σημαντική και δεν απαιτείται προσαρμογή της δόσης του αντισυλληπτικού (παράγραφος 4.5). Αν χρειάζεται κάποια επιπλέον σύσταση στη δική σας περίπτωση, το κρίνει ο γιατρός.

Η ίδια ΠΧΠ συνιστά στις γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας να χρησιμοποιούν αντισύλληψη όσο λαμβάνουν τιρζεπατίδη και προβλέπει διακοπή του φαρμάκου τουλάχιστον 1 μήνα πριν από προγραμματισμένη εγκυμοσύνη (παράγραφος 4.6). Τα φάρμακα για την απώλεια βάρους δεν αξιολογούνται σε αυτή την υπηρεσία· πληροφορίες θα βρείτε στη σελίδα για τα φάρμακα GLP-1 για το βάρος.

Κάπνισμα, ηλικία, ημικρανία και θρόμβωση

Η ΠΧΠ αναφέρει ως παράγοντες κινδύνου για αρτηριακή θρομβοεμβολή την αυξανόμενη ηλικία, ιδίως άνω των 35 ετών, και το κάπνισμα. Σε όποια γυναίκα θέλει συνδυασμένο αντισυλληπτικό, η ΠΧΠ ζητά να δίνεται η συμβουλή να μην καπνίζει· αν είναι πάνω από 35 και εξακολουθεί να καπνίζει, συνιστά έντονα να επιλεγεί άλλη μέθοδος.

Η παράγραφος 4.3 βάζει στις αντενδείξεις και την ημικρανία με εστιακά νευρολογικά συμπτώματα στο ιστορικό· αν οι κρίσεις ημικρανίας γίνουν συχνότερες ή εντονότερες όσο χρησιμοποιείτε τη μέθοδο, αυτό μπορεί να αποτελεί λόγο διακοπής (παράγραφος 4.4). Στις αντενδείξεις ανήκει ακόμη η φλεβική θρομβοεμβολή τώρα ή στο παρελθόν (για παράδειγμα εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση ή πνευμονική εμβολή), καθώς και μια γνωστή προδιάθεση για θρόμβωση, κληρονομική ή επίκτητη. Γι' αυτό ο γιατρός ρωτά και για το οικογενειακό ιστορικό.

Πότε ζητάτε επείγουσα βοήθεια

Η ΠΧΠ ζητά από τις χρήστριες να αναζητούν επείγουσα ιατρική φροντίδα αν εμφανίσουν συμπτώματα θρόμβωσης και να ενημερώνουν ότι χρησιμοποιούν συνδυασμένο αντισυλληπτικό. Ανάμεσα στα συμπτώματα που περιγράφει είναι τα παρακάτω. Επείγοντα συμπτώματα δεν αξιολογούνται online· σε επείγουσα περίπτωση καλέστε το 112 ή το ΕΚΑΒ στο 166.

  • πρήξιμο σε ένα από τα πόδια ή κατά τη διαδρομή μιας φλέβας, μαζί με πόνο ή ευαισθησία
  • αιφνίδια ανεξήγητη δύσπνοια, αιφνίδιος βήχας ή οξύς πόνος στον θώρακα
  • αιφνίδιο μούδιασμα ή αδυναμία στο πρόσωπο, στο χέρι ή στο πόδι, ιδίως στη μία πλευρά του σώματος
  • αιφνίδια δυσκολία στην ομιλία, στην όραση ή στο βάδισμα
  • αιφνίδιος, έντονος ή παρατεταμένος πονοκέφαλος χωρίς γνωστή αιτία
  • πόνος, αίσθημα πίεσης ή βάρους στο στήθος, που ίσως απλώνεται προς το χέρι, την πλάτη ή τη γνάθο

Διάθεση και κατάθλιψη

Η ΠΧΠ αναφέρει την καταθλιπτική διάθεση και την κατάθλιψη ως γνωστές ανεπιθύμητες ενέργειες των ορμονικών αντισυλληπτικών και προειδοποιεί ότι η κατάθλιψη μπορεί να είναι σοβαρή και συνδέεται με κίνδυνο αυτοκτονικής συμπεριφοράς. Μόλις προσέξετε μεταβολές στη διάθεσή σας ή σημάδια κατάθλιψης, ακόμη κι αν εμφανιστούν λίγο αφότου ξεκινήσατε τη μέθοδο, η ΠΧΠ συνιστά να μιλήσετε με τον γιατρό σας (παράγραφος 4.4).

Σε άμεσο κίνδυνο καλέστε το 112 ή το ΕΚΑΒ στο 166. Αν έχετε σκέψεις αυτοκτονίας, καλέστε τη Γραμμή Παρέμβασης για την Αυτοκτονία 1018, που λειτουργεί όλο το 24ωρο, 7 ημέρες την εβδομάδα, με αστική χρέωση.

Συνταγή, προθεσμία και φαρμακείο

Αν ο γιατρός εκδώσει συνταγή, τη λαμβάνετε σε μορφή PDF με email. Στην Ελλάδα η διασυνοριακή συνταγή μπορεί να εκτελεστεί το πολύ 30 ημέρες μετά την ημερομηνία της (ν. 4213/2013, άρθρο 10). Η συνταγή σας ακολουθεί τη μορφή του παραρτήματος της οδηγίας 2012/52/ΕΕ για τις διασυνοριακές συνταγές. Το έγγραφο δεν καταχωρίζεται στην ελληνική ηλεκτρονική συνταγογράφηση. Αν ο γιατρός έχει ερωτήσεις, τις θέτει γραπτώς στη συνομιλία του λογαριασμού σας και λαμβάνετε ειδοποίηση με email.

Για τη χορήγηση του φαρμάκου αποφασίζει ο φαρμακοποιός. Σύμφωνα με το άρθρο 10 του ν. 4213/2013, μπορεί να μην εκτελέσει τη συνταγή όταν έχει θεμιτές και αιτιολογημένες αμφιβολίες ως προς το αν είναι γνήσια ή ως προς όσα γράφει. Στο φαρμακείο να έχετε μαζί σας έγγραφο ταυτότητας.

Πόσο κοστίζει;

Πληρώνετε 23,90 € για την ιατρική αξιολόγηση ορμονικής αντισύλληψης. Η αμοιβή αφορά την ιατρική αξιολόγηση και όχι την έκδοση του εγγράφου - την απόφαση λαμβάνει ο ιατρός αφού ελέγξει το ερωτηματολόγιό σας. Εάν ο ιατρός αρνηθεί την έκδοση για ιατρικούς ή νομικούς λόγους, σας επιστρέφουμε την αμοιβή στο σύνολό της. Εάν σας ζητήσει δικαιολογητικά, έχετε τουλάχιστον 7 ημέρες για να τα υποβάλετε και θα σας υπενθυμίσουμε πριν από τη λήξη της προθεσμίας. Εάν η αξιολόγηση δεν μπορεί να ολοκληρωθεί, σας επιστρέφουμε επίσης ολόκληρο το ποσό.

Με επεξεργασία κατά προτεραιότητα η χρέωση αυξάνεται κατά 8,90 €· αλλάζει μόνο η θέση του αιτήματός σας στη σειρά αξιολόγησης, όχι το πότε θα αποφασίσει ο γιατρός. Το φάρμακο το πληρώνετε στο φαρμακείο στο σύνολό του και δεν υποβάλλουμε αιτήματα αποζημίωσης για λογαριασμό σας.

Ποιος αξιολογεί το αίτημά σας;

Αιτήματα για αντισύλληψη αξιολογεί ο ίδιος γιατρός που επιμελήθηκε ιατρικά αυτή τη σελίδα. Ιατρική επιμέλεια κειμένου: Damian Wojno, γιατρός με πολωνική άδεια άσκησης επαγγέλματος, αρ. 3211301. Πριν αποφασίσει, μπορεί να σας ζητήσει αποτελέσματα εξετάσεων, έγγραφα ή μια πρόσφατη μέτρηση πίεσης, να κρίνει ότι χρειάζεται εξέταση από κοντά ή να αρνηθεί τη συνταγή. Ο γιατρός είναι εγγεγραμμένος στην Πολωνία και δεν είναι εγγεγραμμένος σε ελληνικό Ιατρικό Σύλλογο.

Μπορεί μια γυναίκα με υψηλή πίεση να παίρνει αντισυλληπτικό χάπι;

Εξαρτάται από το πόσο υψηλή είναι η πίεση και από τους άλλους παράγοντες κινδύνου. Για τα συνδυασμένα ορμονικά αντισυλληπτικά η σοβαρή υπέρταση είναι αντένδειξη, ενώ σε άλλες περιπτώσεις ο γιατρός σταθμίζει την πίεση μαζί με την ηλικία, το κάπνισμα και το βάρος. Πριν αποφασίσει μπορεί να ζητήσει πρόσφατη μέτρηση.

Ανεβάζουν την πίεση τα αντισυλληπτικά;

Σύμφωνα με την ΠΧΠ, μικρές αυξήσεις έχουν αναφερθεί σε πολλές χρήστριες, οι κλινικά σημαντικές αυξήσεις είναι σπάνιες και σαφής σύνδεση με την κλινική υπέρταση δεν έχει διαπιστωθεί. Αν η πίεση μένει σταθερά υψηλή παρά τη θεραπεία, η ΠΧΠ προβλέπει διακοπή του συνδυασμένου αντισυλληπτικού.

Τι ισχύει για το έμπλαστρο αν ζυγίζετε 90 κιλά ή περισσότερο;

Η ΠΧΠ του εμπλάστρου αναφέρει ότι η αντισυλληπτική αποτελεσματικότητα σε γυναίκες με βάρος 90 kg ή περισσότερο ενδέχεται να είναι μειωμένη. Ο γιατρός λαμβάνει υπόψη το βάρος σας μαζί με τους άλλους παράγοντες κινδύνου και μπορεί να προτείνει άλλη μέθοδο.

Γιατί ο γιατρός ρωτά αν καπνίζετε;

Η ΠΧΠ αναφέρει το κάπνισμα ως παράγοντα κινδύνου για αρτηριακή θρομβοεμβολή με τα συνδυασμένα αντισυλληπτικά. Σε γυναίκες άνω των 35 που καπνίζουν, η ΠΧΠ συνιστά έντονα άλλη μέθοδο, οπότε η απάντησή σας αλλάζει την επιλογή.

Περιλαμβάνεται το χάπι της επόμενης μέρας;

Όχι. Για επείγουσα αντισύλληψη απευθυνθείτε στον φαρμακοποιό ή στον γιατρό σας.

Πώς λαμβάνετε τη συνταγή για το αντισυλληπτικό;

Εφόσον ο γιατρός την εκδώσει, η συνταγή φτάνει ως PDF στο email σας. Όταν πάτε στο φαρμακείο, χρειάζεστε ένα έγγραφο ταυτότητας, και το αν θα σας δοθεί το αντισυλληπτικό το κρίνει ο φαρμακοποιός.